El parque de las aguas, parte 2.

Τα παιδιά στην κερκίδα είναι η μόνη σου ελπίδα λέει ο σχετικός στίχος. Τα παιδιά του σήμερα είναι οι σκέψεις και οι ιδέες του χτες, ίσως πεθεμένες ίσως σε καιρό ανανέωσης. Όπως τα παιδιά θα πάρουν το ρόλο των μεγάλων έτσι ένα κομμάτι στον τοίχο θα καλύψει ένα παλιότερο κομμάτι και ένας περαστικός θα βγάζει φωτογραφίες και θα δανέιζεται φωτογρφίες άλλων για να μπορεί να δείχνει τι υπήρχε στους τοίχους της πόλης που ζει (Βαρκελώνη) ένα καλοκαίρι πριν.

Οτι ο χρόνος κυλάει και αλλοιώνει το γνωρίζει ο άνθρωπος. Αυτές οι αλλαγές στα σώματα μας έρχονται και εξηγούν τη δυναμική του χρόνου. Μια ευκαιρία να τον μετρήσουμε, να σταθούμε απέναντί του. Ο χρόνος επιδρά και στο σώμα της πόλης. Η ίδια όμως δε χρειάζεται καθρέπτη να στηθεί να μετρηθεί. Το σώμα της πόλης παραμορφώνεται, μεγαλώνει όμως δύσκολα μια ματιά θα είναι ικανή να υπολογίσει τις αλλαγές. Χρειάζονται είδωλα, μικρές αναπαραστατικές μορφές της πόλης για να κατανοηθεί το πέρασμα του χρόνου από το σώμα της. Παράλληλα εμείς ωριμάζουμε μέσα από τη σχέση μας μαζί της. Κάθε φορά ζητάμε να γίνεται περισσότερο ανθρώπινη, αν και δημιουργία πιο ανθρώπινη από την πόλη δεν υπάρχει στη γή. Μοιάζει αναζήτηση στην ψυχή η προσπάθεια που κάνει ο κάτοικος μιας πόλης να κατανοήσει τη μορφή της, τους όγκους της, το χρώμα της. Κάθε φορά που μικρές η μεγαλύτερες αλλαγές συντελούνται μέσα της οι άνθρωποι που την κατοικούν επηρεάζονται όπως με τις αλλαγές στο σώμα μετά από μια νύχτα άυπνη η στη διάρκεια μιας αρρώστειας ή το καλοκαίρι που το σώμα μας μένει περισσότερο ακάλυπτο. Η πόλη είναι μια μόνιμη παρουσία όμως οι κάτοικοι της όχι. Η πόλη βλέπει τους αφεντάδες της να έρχονται και να φεύγουν απ τη ζωή και εκείνοι στη διάρκεια του χρόνου που θα την κατοικήσουν αγωνιούν να την κατακτήσουν, με γνώσεις ή με δύναμη.  Βέβαια σε μια μεγαλύτερη ποσότητα χρόνου και η πόλη φεύγει απ τη ζωή.

Και τα βλέμματα να αγωνιούν να συγκρατήσουν την εικόνα.

Είναι αδύνατο να μην επισημαίνουμε αλλαγές, να μη νοιώθουμε ευάλωτοι και ανίσχυροι έναντι της πόλης όπως ακόμα είναι προκλητικό να απαρνηθείς την αίσθηση ιδιοκτησίας για αυτήν, να νοιώσεις την ηλικία της και όλες τις πλαστικές επεμβάσεις στο δέρμα της, να καταλάβεις ότι άν και για σένα είναι μια ζωή ολόκληρη για την πόλη δεν παύεις να είσαι άλλος ένας περαστικός με το χειρότερο να είναι πως δε θα το καταλάβει ποτέ γιατί είναι ένα υλικό κατασκεύασμα χωρίς νόηση χωρίς συναισθήματα.

Ένα κομμάτι βιαστικό. Όπως πολλές από τις δραστηριότητές μας στη μεγάλη πόλη.

Παρ όλα αυτά, συνηδητοποιώντας τη μικρή σημασία που σαν όντα έχουμε για τη φωλιά που μας φιλοξενεί αγωνίζομαστε μέσα από μνημεία να ζήσουμε παραπάνω. Ο άνθρωπος, έλεγε ο Καζατζάκης, πεθαίνει όταν σταματήσουνε να τον μνημονεύουνε. Αν μια δημιουργία σου μείνει στην πόλη μένεις αθάνατος. Οι μελλοντικοί σου συμπολίτες θα σε χαιρετάνε, θα μιλάνε μαζί σου. Η τέχνη, η άλλη φωλιά του ανθρώπου, δεν έχει τη σιγουριά της πόλης για τη βιοσιμώτητά της. Για να μείνει παρούσα πρέπει να φυλαχθεί, να εκτιμηθεί, να επικρατήσει έναντι άλλων αναγκών ή επιθυμιών. Η τέχνη δε χαζεύει τους επισκέπτες της, αγωνιά να τους κρατήσει μαζί της. Μέσα σε αυτό το σώμα, που δεν του αρέσουν πάντα οι αλλαγές και οι επεμβάσεις ενυπάρχουν κάποιες τάσεις εξωστρεφείς που αδιαφορούν για τη διάρκεια της παρουσίας τους. Ανάγκες εφήμερες σε ένα σώμα που το έλκει η σιγουριά της προστασίας και της διαφύλαξης. Κομμάτια τέχνης μέσα στην πόλη που δε φιλοδοξούνε να γίνουνε σύμβολα, να τα μνημονεύουνε. Σημεία τέχνης, αστικής, φρούτο της ωριμότητας στη σχέση που καλλιεργούμε στις μεγαλουπόλεις μαζί τους, που αλλάζουνε περιέχομενο καιρό με τον καιρό παίζουνε με το βλέμμα μας και μας θυμίζουνε, ίσως πιο έντονα, ότι και από τις δύο φωλιές κάποια στιγμή θα βγούμε…

Ένα κομμάτι παλιό.

Το πάρκο των νερών.

El parque de las aguas ή αλλιώς το πάρκο των νερών βρίσκεται στο Guinardó. Ψηλά στην πόλη. Εκεί που χτίσανε μετά τα μισά του 20ου αιώνα. Με πολλές ανηφοριές, με τα ισπανικά να κυριαρχούνε των καταλανικών αφού οι γείτονες ήρθανε από άλλα μέρη της Ισπανίας να ζήσουνε εδώ. Μια γειτονιά όπου μπορείς να φάς πιο φθηνά, τα μπαρς δεν έχουνε τουρίστες και ανθρώπους πολύ όμορφους, πολύ ενημερωμένους, πολύ εναλλακτικούς αλλά μάλλον εργαζόμενους σε πιο κακοπληρωμένες δουλειές και τα παιδιά τους. Από εκεί η θέα είναι μαγική. Η θάλασσα να γυαλίζει ένα καλοκαιρινό μεσημέρι και η άλλη θάλασσα, αυτή της στεριάς από τσιμέντο να αχνίζει, να σπιθίζει μέσα στη ζέστη. Παράλληλα, από εδώ φαίνονται και οι ουρανοξύστες στην παραλία. Στο Guinardó πάνε τα λεωφορεία, 19, 55, 10, και το μετρό, γραμμή 4 Alfons x, Guinardó, Maragall.

δορυφορική εικόνα της γειτονιάς. Στο κάτω μέρος της εικόνας, στα δεξιά το διάσημο νοσοκομείο του Sant Pau έργο του Gaudi και δημοφιλής τουριστικός προορισμός.

Στην είσοδο της γειτονιάς, εκεί που τελειώνει η οδός Maragall, βρίσκεται το πάρκο των νερών. Από τις μέχρι τώρα επισκέψεις μου εκεί δύο συμπεράσματα έχω βγάλει. Αρχικά πιστεύω ότι αυτή η πόλη αν και βρίσκεται στον ευρωπαϊκό νότο και δη στη μεσόγειο, έχει μια οργάνωση και μια φιλοδοξία να μοιάζει με τις βορειοευρωπαϊκες πόλεις όπου οι υποδομές και η συνεχής ανάπτυξή τους αντισταθμίζουν την έλλειψη ήλιου και τον άσχημο καιρό. Το άλλο συμπέρασμα λέει πως σαν παιδί τηε τηλεόρασης έχω φτιάξει τη ματιά μοτ να λειτουργεί με ζάπινγκ. Ανήμπορος να σταθώ σε μια εικόνα απλή. Να χαρώ από τη σκόνη του χώματος στα ρούχα των μικρών παιδιών που παίζουν, των χρωμάτων των λουλουδιών, της αλλαγής στον ουρανό με τον αεικίνητο ήλιο.

Η είσοδος στο πάρκο με τη χαρακτηριστική πράσινη πινακίδα που ενημερώνει για τις υπηρεσίες που παρέχει τα ωράρια κ.α...

Σε αυτό το πάρκο βρέθηκα για τη νοτιοδυτική του περίφραξη. Ένας τοίχος ανηφορικός είναι χτισμένος από πλίνθους τσιμέντο και τούβλα. Έχει ύψος δύο μέτρα περίπου. Από ότι φαίνεται στη κατασκευή του σχεδιάστηκε με τέτοιο τρόπο έτσι ώστε να κατά διαστήματα να παίρνει μορφές παραλληλόγραμμες η εξωτερική του όψη και αυτές οι ομοιογενείς επίπεδες μορφές να επαναλαμβάνονται καθ’ όλο το μήκος του. Αυτό είχε σαν αποτέλεσμα να δημιουργηθεί ένας καταπληκτικός χώρος με μακρόστενα οριζόντια πλαίσια που μοιάζανε τελάρα ζωγραφικής. Και οι γκραφιτάδες της πόλης δεν άργησαν να το πάρουνε χαμπάρι. Πιο παλιά μου είπανε κυριαρχούσε στο χώρο του graffiti το σχεδιάκι της πιπίλας. Πιπίλες σε διάφορα χρώματα η μία δίπλα στην άλλη και σε διάφορα μεγέθη. Τώρα κυρίαρχος είναι ο χαμογελαστός, γραμμικός και στρογγυλός τυπάκος.

Αυτή η μορφή σε διάφορα χρώματα και μεγέθη έχει επικρατήσει στην πόλη. Παίζουνε μάλιστα και καταστήματα που με αυτό το σχέδιο βαμμένο στα στόρια τους προστατεύονται από "επιθέσεις" με μαρκαδόρους και σπρέι.

Τις πιπίλες δεν τις πρόλαβα. Είχανε πατήσει από πάνω καινούργια κομμάτια. Άλλωστε είμαι φρέσκος σ’ αυτήν την πόλη. Έβγαλα κάποια κομμάτια που πίστεψα ότι έχουνε κάποιο ενδιαφέρον…

Ξεκινώντας το περπάτημα από τη στάση του μετρό (alfons x) αυτό είναι ένα από τα πρώτα.

Ακριβώς δε θυμάμαι με τί σειρά πηγαίνανε.

Αυτό μου θύμισε βινιέτα από το yellοw boy το πρώτο κομικ.

Έχει να πει πολλά

Ένα ζεύγος

και τα λοιπά και τα λοιπά κλπ κλπ...

Πιο φωτογραφικό είδος. Τα πρόσωπα λόγω δεοντολογίας πρέπει να καλύπτονται.

Το μίσος γίνεται αγάπη και η αγάπη μίσος.

Να είναι άραγε μόνο εγκέφαλος;

Άγνωστο.

Η γωνία. Το άσπρο μάλλον θα έχει βαφτεί ήδη.

Ιδού η απόδειξη...

Κάτι απο τα παλιά

Λένε ότι η υπομονή ανταμείβεται!

Το τρένο που μίλαγε…

Η μητροπολιτική ζώνη της Βαρκελώνης είναι ένα μεγάλο σύμπλεγμα από την πόλη πυρήνα και τους δορυφόρους της. Κάποιοι μεγάλοι δορυφόροι δημιουργούνε τις δικές τους περιφέρειες. Αυτό το μεγάλο δίκτυο από πολεις επικοινωνεί με τρένα και αυτοκινητόδρομους. Στα τρένα υπάρχουν δύο εταιρείες που επωμίζονται την εξυπηρέτηση των κατοίκων. Η RENFE (δίκτυο ισπανικών σιδηροδρόμων) και η FGC (καταλανικοί σιδηρόδρομοι). Το δίκτυο έχει διαμοιραστεί και καλύπτεται σχεδόν όλη η ζώνη. Αυτό που έχει ενδιαφέρον στα τρένα είναι οι άνθρωποι, οιι συμπεριφορές τους, το ντύσιμό τους, οι γλώσσες που μιλάνε, τα βιβλία που διαβάζουνε ή κάνουνε πως διαβάζουν αυτό άλλωστε πως μπορείς να το ξέρεις…

20 χιλιόμετρα βορειοανατολικά της Βαρκελώνης βρίσκεται η Τερράσσα. Είναι μία πόλη λίγο πριν τα βουνά, με ξηρό κλίμα και μεγάλη βιομηχανκή ιστορία. Η σπουδαία ιστορία της Καταλανικής υφαντουργίας στάθμευσε εδώ και άφησε ηχηρά σημάδια στη μορφολογία και το χαρακτήρα της πόλης. Η Τερράσσα συνδέεται με τη Βαρκελώνη και με τη FGC και με τη RENFE. Η πρώτη έχει σταθμό στο κέντρο της πόλης ενώ η δεύτερη στα βόρεια. Εκτός από την ποιότητα των συρμών αυτό που μάλλον οξύνει το ενδιαφέρον σε κάποιον που χρησιμοποιεί και τις δύο γραμμές είναι η γλώσσα που μιλιέται μεταξύ των επιβατών.

H FGC, δηλαδή οι καταλανικοί σιδηρόδρομοι, τέμνουν το λόφο της Collserola. Στη διαδρομή τους περνούν μέσα από προάστια ακριβής γής, όπου κάποια σπίτια έχουνε κήπους, δεν κυκλοφορούνε πολλά αυτοκίνητα, δεν υπάρχουνε εργοστάσια να γκριζάρουνε τον ορίζοντα και οι πολυκατοικίες είναι με μεγάλα μπαλκόνια, χτισμένες αραιά η μία από την άλλη, με λίγο πράσινο στις εισόδους τους όπως συμβαίνει στο Mira Sol, στο Sant Cougat,  στο Muntaner, στη Sarria.  Ακόμα ο συρμός σταματάει στο Rubí, πόλη με βιομηχανικές ζώνες, στη Vallvidrera στις Planes, και στη Floresta τρεις γειτονιές χτισμένες μέσα στο δάσος με αρχοντικές κατοικίες των αρχών του αιώνα, με καταλήψεις, με οικογένειες που με περισσότερα χρήματα φύγανε από τη βαβούρα της πόλης και ήρθανε εδώ στα βουνά με ποδηλάτες και πεζοπόρους. Μετά από όλα αυτά μπαίνει υπογείως στο σώμα της πόλης. Η διαδρομή είναι γεμάτη εναλλαγές. Στο βαγόνι οι άνθρωποι που μιλάνε συνενοούνται στα Καταλανικά. Ακούς περισσότερο αυτή την περίεργη γλώσσα με τα διαφορετικά σίγμα, με τους δίφθογγους, το παχύ σαλονικιώτικο λ.

Η Renfe έχει άλλη διαδρομή. Πηγαίνει παραλλήλως του λόφου. Το τοπίο δεν αλλάζει τόσο. Η βασική αίσθηση, της πόλης που δεν τελειώνει ποτέ, αγγίζει το σημείο να κουράζει τα μάτια. Πόσα κτίρια αντέχεις να δεις; Πόσους δρόμους;  Πόσα εργοστάσια;  Αρχικά σταματάει στο Sabadell, κάνει τρεις στάσεις, η τρίτη, στην επιφάνεια πια μετά το υπόγειο πέρασμα, είναι η πιο σημαντική για τους πιτσιρικάδες τα απογεύματα του σαββατοκύριακου. Όλοι κατεβαίνουνε εκεί. Βλέπεις τις κοπέλες να αγωνίζονται έστω και με τα ρούχα να γίνουνε γυναίκες και τα αγόρια να συναγωνίζονται στο θόρυβο και την εντύπωση. Σαν πόλη το Sabadell αναπτύχθηκε λόγω της βιομηχανίας. Οι στενοί του δρόμοι, οι μεγάλες σειρές από πολυκατοικίες, τα βιομηχανικά τετράγωνα, οι αυτοκινητόδρομοι και οι γέφυρες το αποδεικνύουν. Μετά, έρχεται η Berberá και η Cerdanyola, παλιά χωριά που απότομα μετατράπηκαν σε τυπικά οικιστικά μορφώματα της δικτατορίας για τη στέγαση όλων αυτών των εργατών που κατά κύματα ανέβηκαν τη δεκαετία του 60 να εργαστούν στις βιομηχανίες της ζώνης. Μάλιστα στη Berberá έχει χτιστεί μια γειτονιά που η μορφή της και τα ονόματα των δρόμων παραπέμπουνε στο χάρτη της Ισπανίας. Πίσω από τις μονοκατοικίες, δίπλα στον αυτοκινητόδρομο..

Berberá del Vallés. Τυπικό δείγμα στεγαστικής λύσης για τον κόσμο που ήρθε στη Βαρκελώνη, μεσουρανούσης της δικτατορίας του Φράνκο. Ψηλά κτίρια, κενοί τσιμεντένιοι δημόσιοι χώροι και κάποιες υπηρεσίες. Ο κόσμος εγκαθίσταται μαζικά και ταυτόχρονα, βίαια θα μπορούσε να πει κανείς. Οι δρόμοι αναπαριστούνε καλύτερα το χάρτη καθώς τα ονόματα τους βρίσκονται στα σημεία εκείνα του χάρτη που βρίσκονται οι αντίστοιχες περιοχές. Oι οικοδομές χτιστήκανε σε μια περιοχή όπου μέχρι τότε υπήρχαν σπίτια με αυλές και χωράφια. Έχει χτιστεί με τέτοιο τρόπο ώστε να είναι ανάμεσα στις μονοκατοικίες και τον αυτοκινητόδρομο προσφέροντας μια πικρή γεύση ανισότητας όσον αφορά την κατοικία. Για τον επιβάτη του τρένου που χαζεύει από το παράθυρο.

Αφού το τρένο αφήσει τη Cerdanyola μπαίνει στη Montcada. Άλλη μια από τα ίδια. Εδώ βέβαια δεν υπάρχουνε αυτά τα ψηλά, τρομακτικά, τετράγωνα κουτιά με κατοικίες, όμως τα στενά και η εμφάνιση των κτιρίων μαρτυρούνε την ιστορία της. Και εδώ ο κόσμος που κατεβάινει και ανεβαίνει συμπεριλαμβάνει αρκετούς μετανάστες. Νεότερες γενιές. Στη Montcada οι γραμμές πολλαπλασιάζονται γιατί εδώ ξεκουράζονται και επισκευάζονται τα τρένα. Επίσης εδώ συναντιούνται δυο αυτοκιντόδρομοι. Ατέλειωτες λωρίδες κυκλοφορίες παράλληλα η μία στην άλλη παρελαύνουνε για το θαύμα στις σύγχρονες μετακινήσεις. Όλος ο κόσμος χωράει. Λίγο πριν μπει στη Βαρκελώνη σταματάει σε μια γειτονιά εντυπωσιακή. Torre del Barró. Πήρε το όνομά της από τον πύργο που βρίσκεται στο βουνό. Τα ίδια ψηλά κτίρια, αυτή τη φορά πιο τρομακτικά καθώς ένα ένα ανεβαίνουνε την πλαγία. Σαν ένα τερα-κτίριο που δεν τελειώνει ποτέ. Τα διαμερίσματα είναι μονό μερικά τετραγωνάκια. Σε αυτή τη διαδρομή οι άνθρωποι συνενοούνται στα ισπανικά. Πολλές παραλλαγές διαφορετικές χροιές, τόνοι και ύφη σου δίνουνε να καταλάβεις ότι οι άνθρωποι μάθανε αυτή τη γλώσσα σε διαφορετικά σημεία του πλανήτη ή εδώ, στην Καταλωνία, σαν ξένοι. Όπως και τα αγγλικά αυτή η διεθνής γλώσσα κάνει ανθρώπους απο διαφορετικές χώρες να επικοινωνούν.